Początki wydobycia węgla w Czechowicach-Dziedzicach sięgają roku 1860, kiedy to dokonując odwiertu „Źródło Maria 1” w celu pozyskania solanek stwierdzono, że zalegają tu również pokłady węgla kamiennego. Budowę kopalni rozpoczęto w roku 1900 wierceniem otworów badawczych o głebokości 400 metrów, aby w roku 1905 oddać do użytku szyb wydobywczy. W kolejnych latach następowała rozbudowa zakładu - m.in. w latach 1919-1922 zgłębiono szyb nr 3, w roku 1959 ruszyła stacja odmetanowania, w latach 1963-1966 wybudowano dwa szyby wentylacyjne, w roku 1968 oddano nowy zakład przeróbki mechanicznej węgla, a w roku 1974 wprowadzono kombajny na wszystkie ściany wydobywcze. Po załamaniu się gospodarki planowej wstrzymano pod koniec lat 80. wszystkie inwestycje w zakładzie, a w roku 1994 kopalnia weszła w skład Nadwiślańskiej Spółki Węglowej S.A. z siedzibą w Tychach. Po likwidacji spółek węglowych w roku 2003 zakład funkcjonował w ramach Kompanii Węglowej S.A. z siedzibą w Katowicach, która to połączyła w roku 2005 KWK „Silesia” z KWK „Brzeszcze” w dwuruchowy zakład górniczy KWK „Brzeszcze-Silesia”. W roku 2010 po dwóch bezowocnych przetargach kopalnię kupiło przedsiębiorstwo Energetický a průmyslový holding z Republiki Czeskiej tworząc Przedsiębiorstwo Górnicze Silesia, w którym udziały mają również pracownicy kopalni. 9 maja 2012 roku, już jako prywatne przedsiębiorstwo, zakład wznowił wydobycie węgla.

Obecnie obszar górniczy kopalni o powierzchni 21,36 km² znajduje się na terenie Czechowic-Dziedzic, a także Pszczyny oraz gmin Goczałkowice-Zdrój, Bestwina i Miedźna. Wydobywa się tu węgiel kamienny energetyczny, którego zasoby bilansowe przekraczają 500 mln ton. Kopalnia dysponuje własnym zakładem przeróbki mechanicznej węgla, a część podziemna z powierzchniową połączona jest pięcioma szybami: 3 wydobywczo-usługowymi oraz 2 wentylacyjnymi o maksymalnej głębokości do 556 metrów.

Niezelektryfikowany tor dojazdowy do zakładu rozpoczyna się na rozjeździe nr 105ab od toru stacyjnego nr 35 w km 45,902 linii kolejowej nr 93 na stacji w Czechowicach-Dziedzicach i ma 2395 metrów długości. W jego przebiegu znajdowało się kilka odgałęzień do innych zakładów: przedsiębiorstwa POLBUD Sp. z o.o. (czyszczenie cystern kolejowych i remonty bocznic, odgałęzienie w postaci rozjazdu nr 203 zlikwidowano w roku 2017), Zakładu Przetwórczego Miedzi (tor dojazdowy zlikwidowano przed rokiem 2016) oraz zakładu produkcji mebli Marbet Style (odgałęzienie od toru bocznicy zlikwidowano w roku 2017, dawniej była to bocznica papierni). Całkowita pojemność bocznicy wynosi 226 wagonów, na bocznicy może znajdować się nie więcej niż 136 wagonów dwuosiowych, a jednorazowo można podstawić do 60 wagonów o długości 370 metrów. Przed właściwą częścią stacji kopalnianej (ok. 200 metrów przed nią) zlokalizowana była dawniej waga wagonowa (zdemontowana w wyniku licznych kradzieży jej elementów). Ruchem kieruje się z czynnej do dziś nastawni „KS”. Na terenie zakładu tory rozgałęziają się tworząc dwie grupy: załadowczą (9 torów w tym 4 sortowni) oraz materiałowo-warsztatową. W części wschodniej zlokalizowana jest niewielka dwustanowiskowa lokomotywownia, do której prowadził również dawniej kopalniany tor wąski. Dawniej na stanie kopalni znajdowały się dwie lokomotywy T448P - obecnie kopalnia nie posiada na stanie własnych lokomotyw normalnotorowych. Jeśli chodzi o lokomotywy dołowe to obecnie eksploatowane są lokomotywy akumulatorowe (Lea BM), powietrzne (BVD, Young) oraz spalinowe (LDS). Dołowy transport konny zarzucono około roku 1925 na rzecz lokomotyw powietrznych, zaś w roku 1983 w przewozie głównym wprowadzono na poziomie IV trakcję spalinową.

Operatorem bocznicy był niegdyś NZTK czyli Nadwiślański Zakład Taboru Kolejowego, obecnie obsługę stanowią podmioty zewnętrzne. W obsłudze widywane są lokomotywy serii T448P oraz Mak DE 6400 przewoźnika DB Cargo Polska.

Przedsiębiorstwo Górnicze Silesia sp. z o.o. posiada ważne do 4 czerwca 2024 roku świadectwo bezpieczeństwa dla użytkownika bocznicy kolejowej wydane przez Urząd Transportu Kolejowego.